سيد مرتضى حسيني فيروزآبادي ( مترجم : ساعدي )
400
فضائل الخمسة من الصحاح الستة ( فضائل پنج تن ( ع ) در صحاح ششگانه اهل سنت ) ( فاسي )
توجه « محمود شاه صغير گجراتى » قرار گرفت . « شعرانى » در « طبقات الكبرى » مىگويد : در سال 947 هجرى در مكه مكرمه با « متقى » آشنا شدم و رفت و آمدى فيما بين برقرار گرديد . « متقى » مردى عالم و پرهيزگار بود . از كثرت گرسنگى و رياضت گوشت در بدن نداشت و پيوسته با روزه و انزوا به سر مىبرد ؛ چنان كه جز براى نماز جمعه از خانه خارج نمىشد و نماز جمعه را كه بجاى مىآورد به سرعت به خانه بازمىگشت . من آن روز همراه او به خانهاش رفتم ، جمعى از فقراى راستى پيشه ، گرد خانه او اجتماع كرده بودند ، چندان كه بعضى از آنها تلاوت قرآن مىكردند و برخى ذكر مىگفتند و عدّهاى به حال مراقبه بودند و جمعى هم به مطالعهء علمى اشتغال داشتند . اين رويه را در هيچيك از محافل علما و زهّاد مكه مشاهده نكرده بودم . در ميان كتابهايش قرآنى را به خط خودش به من نشان داد كه در هر سطرى از آن يكچهارم حزب را نوشته بود . از « كاتب چلپى » نقل كرده است كه « علاء الدين على هندى » مشهور به « متقى » مىگويد ، در ميان كتابهاى حديث هيچ كتابى را به جامعيت « جمع الجوامع سيوطى » نيافتم كه جامع اصول سنت نبوى صلَّى اللَّه عليه و آله باشد ( تا آنجا كه مىگويد ) « متقى » نخست « جامع صغير سيوطى » را به نام « منهج العمال فى سنن الاقوال » تدوين كرد ، بعد از آن ، مابقى قسم اقوال را به نام « غاية العمال فى سنن الاقوال » سپس قسم افعال « جمع الجوامع » را به نام « مستدرك الافعال » و سرانجام همه فرآوردههاى خود را به ترتيب « جامع الاصول » درآورده و بنام « كنز العمّال » در چهار جلد تدوين نموده است . از گفتهء « ابو الحسن بكرى شافعى » نقل است كه « سيوطى » بر همهء جهانيان منّت دارد و « متقى » او را منّتپذير خود ساخته است . از تأليفات « متقى » كتاب « البرهان فى علامات المهدى آخر الزمان » است . « متقى » در شب سه شنبه هنگام سحر ، دوم جمادى الاولى ، سال 975 هجرى ، در مكَّه مكرّمه درگذشت و در بامداد آن شب در قبرستان معلا در